И мөхтәрәм туган Марат!
Сиңа бу хатны ахирәт кырыеннан - кабер туфрагы астыннан, җаным агарган җирдән - язам. Исемең колагыма килде, җырларың берлә таныштым: «Парым син», «Тукран», «Албасты», «Ак бүрек»… Көй ага — мәгънә кими, тавыш килә — моң килми. Моңа күп түздем. Ахыр килеп каләм алдым: сиңа, яшь энем, бер-ике сүз сөйлим.
И Марат, и милләттәшем! Тел — бабайлардан калган иң кадерле мирас ул, тел — Су анасының алтын тарагы кебек нәрсә: кулыңа төште исә, кадерлә, ватма, югалтма. Син аны ваклама, син аны кыскартма, син аны «мин–син, җан–җан» арасында гына йөртмә!
Юк! Юк! Юк! Җыр сүзе «сагынам» белән «кайт инде»дән генә тормас, болай булса, ул җыр түгел, бер тыбырдаган ботка. Юк, син җырыңны «җан, җаным» белән күмеп ташлама — җаның бит бар, бар булса күрсәт аны. Юк, син рус көенә татар сүзе ябыштырып барма — бу сәнгать түгел, бу эштән качу гынадыр.
Мин үземнең көнемдә: «Шагыйрь күңелендә кыш булмый да кар яумый», — дип яздым. Хәзер карасам — җыр мәйданында көрт өстенә көрт. Җырчы күңелендә — боз, микрофонында — җил, сүзендә бер дә хикмәт юк, бер дә ярату юк, бер дә моң юк. Эстрада да шау-шу арткан, ә халык моңы кимегән. Бу инде бер авыру, бу инде бер хаста хәле.
Мин сиңа дошман түгел, мин сиңа иптәш-киңәшче. Әйдә, бүләк итеп, дүрт юл калдырам — теләсәң, көй сал, җырла:
Минем сөйгән гүзәл кызым -
Зәңгәр күзле, ай йөзле;
Сагынганда күккә карыйм -
Күк йөзе - синең йөзең
Тел — чишмә ул, чистарт, аны пычраткан кеше үзен пычрата. Җыр — йөрәкнең чишмәсе, анда ясалма таш булмый, тик чын алмаз булырга тиеш. Соңгы сүзем: җырыңны язганда, алты көчне чакыр үзеңә — Туган тел, Туган авыл, Балалык, Халык моңы, Иман һәм Хәсрәт. Болар синең янда булсалар, җырың мәңгегә калыр. Оныттың исә — бер көн җырланыр, бер ел яңгырар, аннан бер тамчы эз дә калмас.
Сөбханалла, каләмне куйдым. Инде - синең чират, и Марат. Җырың тузан түгел - ут булсын, тавыш түгел - моң булсын, ярты сүз түгел - тулы җан булсын. Шул чакта гына җырың Идел буйлап агар, Казан мәйданында яңгырар, туган җир туфрагыннан үсеп чыгар.
Г. Тукай