Бер көнне әти кайтты да, әни белән миңа, сеңлемә шәһәргә күченергә кирәклеген әйтте. Ул вакытта мин моның ни дәрәҗәдә язмышыбызны үзгәртәчәген аңламадым. Авылдагы тыныч, гадәти тормышыбыз бер мизгелдә артта калды. Әни тын гына тыңлады, сораулар бирмәде. Әтинең йөзе җитди иде, карашы нык, карары катгый. Ул зур җитәкче булып эшли башлаган, һәм безгә аның янәшәсендә булу кирәк диде.
Шулай итеп, мин – Люция, сеңлем – Венера, әтием – Камил һәм әнием – Фәридә белән шәһәргә күчендек. Безнең өчен шәһәр чит, салкын һәм шау-шулы тоелды. Биек йортлар, өзлексез агылган машиналар, ашыккан кешеләр – болар барысы да күңелне кыса иде. Авылдагы киңлек, болын исләре, тын кичләр юкка чыкты. Әмма әти шат кебек күренде. Ул эше белән горурлана, киләчәккә зур өметләр баглый иде.
Башта тормышыбыз әйбәт барды. Әни өйдә тәртип саклады, безне мәктәпкә йөртте, тәмле ашлар пешерде. Әти соң кайтса да, безнең белән сөйләшергә, киңәшләр бирергә тырыша иде. Мин яхшы укыдым, Венера бию түгәрәгенә йөрде. Әни безгә: «Әтиегез өчен тырышыгыз, ул сезнең киләчәк өчен янып-көеп яши», – ди иде.
Ләкин, вакыт узган саен, әти үзгәрә башлады. Ул ешрак эштә соңга кадәр кала, борчулы була, сирәгрәк елмая. Без аның дөньясында нәрсәдер дөрес бармавын сизә башладык, тик сорарга курыктык. Әни дә төннәрен йокламыйча уйга чума, тәрәзәдән шәһәр утларына карап утыра иде.
Бер көнне әти эштән бик соң кайтты. Ул аш өстәле янына утырды да безгә карап тын калды. Шул кичтән соң барысы да үзгәрде. Әти авырып китте. Башта гади арыганлык дип уйладык, әмма табиблар хәвефле сүзләр әйтте. Авыру аның көчле тәнен дә, нык рухын да әкренләп сындыра барды.
Әти үлгән көнне шәһәр безгә бөтенләй ят булып калды. Кичә генә нык терәк булган кеше юкка чыкты. Әни кинәт картаеп киткәндәй булды. Аның күзләрендә курку, чарасызлык, әмма шул ук вакытта балаларын саклап калырга теләгән ана көче бар.
Әтидән соң безнең тормыш кискен үзгәрде. Зур фатирдан безне кечерәк, иске йортка күчерделәр. Әни эш эзли башлады. Белеме, тәҗрибәсе җитмәгәнлектән, ул җыештыручы булып урнашты. Иртә таңнан чыгып китә, кич арып кайта. Ләкин ул зарланмады.
Мин өйдә төп ярдәмче булдым. Сеңлем Венераны карадым, ашарга пешердем, әни кайтканчы, өйне тәртипкә китердем. Венера әтине еш искә төшереп елады, шәһәрне һаман кабул итә алмады. Әмма тормыш безне тиз өлгерергә мәҗбүр итте.
Мәктәптә дә җиңел булмады. Безнең киемнәр искерде, сыйныфташлар арасында байлар да, үз-үзенә ышанганнар да бар. Кайчак мыскыллы сүзләр ишетелде, ләкин әни безгә һәрвакыт: «Кеше кадере кесәсендәге акча белән үлчәнми», – дип әйтә иде.
Еллар узды. Әни, бөтен авырлыкларга карамастан, безне кеше итәргә тырышты. Ул беркайчан да әти турында начар сүз әйтмәде, киресенчә, аны үрнәк итеп күрсәтте. «Әтиегез намуслы иде, көчле иде, сез дә шундый булыгыз», – ди иде ул.
Мин медицина юлын сайладым – кешеләргә ярдәм итәргә теләдем. Венера сәнгатькә тартылды, музыка дөньясында үз урынын табарга хыялланды. Аларның һәр уңышы әни өчен иң зур бәхет иде. Арыган тәненә карамастан, ул балаларның шатлыгын күреп көч алды.
Кайчак кичләрен, өчәүләп, кечкенә кухняда чәй эчеп утырабыз. Тәрәзә артында – шәһәр гөрелтесе, ә өйдә – тынлык һәм җылылык...
