Россиядә һәр сәгать саен 10 кеше ВИЧ-инфекция йоктыра

30 ноябрь 2018

Язманы тыңлагыз

Сөйләм синтезаторы:

Татарча сөйләм
синтезаторы

кулланыла

Автор: Наталья РЫБАКОВА
Фото: Расих Фәсхетдинов, Александр Эшкинин
ТР СПИД үзәге белгечләре Татарстанда ВИЧка кайда экспресс-тест узарга мөмкин булын әйтте.

1 декабрь – Бөтендөнья СПИДка каршы көрәш көне. Беренче тапкыр ул 1988 елда билгеләп үтелде. Әлеге дата кешеләргә ВИЧ эпидемиясенең таралуын туктатырга кирәклеге турында искәртеп тора.

Россиядә 146 миллионнан артык кеше гомер кичерә. Шуларның 900 меңнән артыгы ВИЧ-инфекция йөртә. Россиядә һәр сәгать саен 10 кеше әлеге чирне йоктыра. Республикада яшәүчеләр үзләренең ВИЧ-статусын ТР СПИД үзәгендә тикшеренү узып белә ала. Кешенең теләгенә карап, тест аноним рәвештә дә үткәрелә.

- Экспресс-тестлар уйлап табу ВИЧ-диагностиканы сизелерлек җиңеләйтте. Моңа кадәр вирусны вена канын тикшереп кенә ачыклыйлар иде. Аның нәтиҗәләре кан алганнан соң ике-өч ай эчендә билгеле булды. Әгәр иммунодефицит вирусы белән зарарлануга шик туса, экспресс-тест узарга кирәк, - ди ТР СПИД үзәгенең профилактика бүлеге мөдире Лилия Мөхәммәтҗанова.

Бүген экспресс-тестлар бөтен җирдә дә кулланыла. Әйтик, пациентны кичектергесез ярдәм пунктына ашыгыч рәвештә китергән очракта һәм массакүләм төстә кан алган вакытта. ВИЧка тестны бала табу яки гинекология бүлегенә медицина документларыннан башка гына китерелгән хатын-кызларга үткәрәләр. Процедура уздыру өчен бармактан алынган кан яки селәгәй файдаланыла. Анализның нәтиҗәләрен 10-30 минут эчендә үк белергә мөмкин.

- Шунысын да искәртергә кирәк: иммунодефицит вирусы китереп чыгарган инфекциянең инкубация чоры 12 атна тирәсе дәвам итә. Бу вакытта лаборатор тикшеренүләр инфекция барлыгын ачыклый алмый. Әмма мондый кешедән ВИЧ эләктерү куркынычы бик зур, ул үзе дә белмичә чирне башка кешеләргә дә йоктыра, - дип кисәтте Лилия Мөхәммәтҗанова.

Вирус йоктырганнан алып канда антитәнчекләр барлыкка килгәнгә кадәрге вакыт «тәрәзә чоры» дип атала. Организмда ВИЧның булуын төгәл билгеләү өчен табиблар тестны берничә тапкыр – вирус белән зарарлануга шик туган вакыттан алып ике һәм алты айдан соң узарга киңәш итә. Иммунодефицит вирусын тиз арада ачыклау алымының өч өстенлеге бар: ул аноним рәвештә үткәрелә, үтемле һәм нәтиҗәсе бик тиз билгеле була. Экспресс-тестларның дөреслеге 99,9 процент тәшкил итә. Процедура ике этапта үткәрелә: тест уздыру һәм киңәйтелгән лаборатор анализ ясап, нәтиҗәләрне раслау яки кире кагу.

Кайвакыт экспресс-тестның нәтиҗәләре ялган да була. Бу хатын-кыз авырлы булса, ялкынсыну характерындагы авырулардан соң, яман булмаган шеш ачыкланганда һәм аутоиммун авырулар вакытында күзәтелергә мөмкин. Шуңа күрә моннан алда үткәрелгән тикшерү нәтиҗәләренең төгәллеген кире кагу яки раслау өчен яңадан анализ тапшырырга кирәк.

Татарстанда яшәүчеләр ВИЧ-инфекциягә тестны үзләре теркәлгән поликлиникада үтә ала. Аноним рәвештә экспресс-тест узу, белгечтән киңәшләр алу өчен СПИД һәм йогышлы авыруларны кисәтү һәм аларга каршы көрәш буенча Республика үзәгенә мөрәҗәгать итәргә кирәк. Биредә халыкны эш көннәрендә кабул итәләр. Адресы: Казан, Николай Ершов урамы, 65. СПИД үзәгенең филиаллары Әлмәттә (Түбән Мактама бистәсе, Промышленная урамы, 1а) һәм Чаллыда да (Вахитов проспекты, 12) бар.

Фикерләр








Җәмгыять

“Сез барыбер биш елдан үләсе кешеләр дип, акча түләмәделәр". Чернобыль авариясе нәтиҗәләрен юкка чыгаруда катнашкан кеше язмышы

Бүген - "ликвидаторлар" көне. 1986 елның 26 апрелендә Чернобыль атом электростанциясендә булган авариядән килгән зыян шул елның 14 декабрендә юкка чыгарыла. Бу куркыныч эшкә меңләгән кеше җәлеп ителә, алар әле дә шул вакытта алган нурланыштан җәфа чигә. “Татар-информ” хәбәрчесе шушы авариянең нәтиҗәләрен юкка чыгаруда катнашкан ветеран белән сөйләште.

Җәмгыять

Әлфис Кыямовның хатыны Рәзимә ханым: “Әлфискә бозымны безгә якын кешеләр ясады”

Әлфис Кыямовның үлүенә 8 февраль 15 ел булачак. Менә үткән вакыт, әйеме? Ничә еллар үтсә дә, әлеге шәхес әле дә хәтердә. Аның “Кил син, үзең кил”, “Сылукай”, “Шомырт бәйләме” җырлары һаман да популяр. Нинди кеше иде икән ул Әлфис Кыямов? Әлфис абыйның хатыны Рәзимә апа, тол калгач, ике баласын нинди юллар белән аякка бастырган? Бу һәм башка сорауларга Рәзимә апа үзе җавап бирде.

Җәмгыять

"Гафу итегез, закон – закон инде ул". Аксубай базарында сату итүчеләрдән бистә үзәген бушатуны сорыйлар

“Ярдәм итегез, базардан куалар!” Аксубай сатучылары әнә шундый мөрәҗәгать белән чыкты. Сатучыларга ике дистә елдан артык сәүдә иткән базар урынын калдырып китәргә кушканнар.

БАШКА ЯҢАЛЫКЛАР

Интертат.ру / Intertat.ru © 2001 - 2018 Әлеге ресурста 16+ категорияләренә керүче мәгълүмат булырга мөмкин

"ТАТМЕДИА" АҖ филиалы "Татар-информ" мәгълүмат агентлыгының Интертат.ру / Intertat.ru республика электрон газетасы редакциясе".

Адрес: 420066, Казан, Декабристлар ур., 2нче йорт. Телефон: +7 (843) 222-0-999 (1304)
E-mail: info@tatar-inform.tatar

Шәхси мәгълүмат

Генераль директор Садыйков Шамил Мөхәммәт улы.
Баш редактор Латыйпов Рәмис Нурмөхәммәт улы.
Шеф-редактор Исмәгыйлева Алсу Җәүдәт кызы

Гаммәви матбугат чарасын теркәү турындагы таныклык Россиянең элемтә, мәгълүмати технологияләр һәм гаммәви коммуникацияләрне күзәтчелек хезмәте тарафыннан 2012 елның 10нчы маенда бирелде. Таныклыкның номеры - ЭЛ № ФС77-49790.
Материалларны тулысынча яки өлешчә куллану бары тик редакциядән язмача рөхсәт булганда гына мөмкин.
"Татмедиа" республика матбугат һәм массакүләм коммуникацияләр агентлыгы ярдәме белән чыгарыла